library
  
 
   
     

Ινομύωμα: ένα πρόβλημα μετά τα 30
Ινομύωμα: ένα πρόβλημα μετά τα 30

της Ελένης Τουλούπη

Επιστημονικοί Συνεργάτες: Γεώργιος Ιωαννίδης, Χειρουργός Μαιευτήρας-Γυναικολόγος, Δημήτριος Φιλίππου, Γενικός Χειρουργός, Επισκ. Καθηγητής Παν/μίου Αθηνών

Οι στατιστικές είναι σαφείς: μετά τα 30, 4 στις 10 γυναίκες παρουσιάζουν το συγκεκριμένο πρόβλημα. Μιλάμε για το ινομύωμα μήτρας, ένα καλοήθη όγκο που αποτελείται από ινώδη ιστό και μυϊκά κύτταρα. Σε ποσοστό 20% των περιπτώσεων παρουσιάζεται χωρίς συμπτώματα και μπορεί να επιδεινωθεί ξαφνικά μετά την εμμηνόπαυση.

Αιμορραγία

Συχνά, μπορεί η γυναίκα αισθάνεται κάποιες ενοχλήσεις που την οδηγούν αμέσως στο γυναικολόγο. Οι συνηθέστερες ενοχλήσεις είναι:

  • έντονος πόνος στο υπογάστριο,
  • αύξηση της ποσότητας του αίματος κατά την έμμηνο ρύση, η οποία γίνεται πιο επώδυνη,
  • απώλεια αίματος και εκτός κύκλου.

Οι αιμορραγίες, συνήθως, εμφανίζονται όταν το ινομύωμα βρίσκεται κάτω από τον βλεννογόνο (υποβλεννογόνιο), που καλύπτει το ενδομήτριο. Αυτή η απώλεια αίματος σπάνια αποτελεί κίνδυνο, αλλά μπορεί, μακροπρόθεσμα, να προκαλέσει αναιμία.

Πού οφείλεται;

Οι λόγοι για τους οποίους σχηματίζεται το ινομύωμα δεν έχουν ακόμα αποσαφηνιστεί, αλλά αναμφισβήτητα τα οιστρογόνα, δηλαδή κάποιες από τις γυναικείες ορμόνες που παράγονται στις ωοθήκες, μπορεί να προάγουν την ανάπτυξή του.

Το ινομύωμα αυξάνεται περισσότερο στη διάρκεια της εγκυμοσύνης, όταν το επίπεδο των οιστρογόνων είναι πολύ υψηλό, ενώ κατά την εμμηνόπαυση μειώνεται.

Έχει παρατηρηθεί, πάντως, ότι τα ινομυώματα παρουσιάζονται συχνότερα σε γυναίκες που υποβάλλονται σε ορμονοθεραπεία.

Τέλος, δε μπορεί να αποκλειστεί και η συμβολή της κληρονομικότητας, καθώς είναι ευκολότερο να εκδηλωθεί ένα ινομύωμα σε μια γυναίκα της οποίας η μητέρα ή η αδερφή παρουσίαζαν το ίδιο πρόβλημα.

Πού δημιουργείται;

Τα ινομυώματα μπορεί να εμφανιστούν σε οποιοδήποτε σημείο της μήτρας. Μπορεί να είναι μονήρη (ένα) ή πολλαπλά (περισσότερα από ένα ταυτόχρονα).

Διακρίνονται, με βάση την εντόπισή τους (δηλαδή τη θέση ανάπτυξης) σε:

  • ενδοτοιχωματικά: που αναπτύσσονται στο εσωτερικό του μυομητρίου και επιφέρουν αλλαγές στο σχήμα και τον όγκο του οργάνου
  • υπορογόνια: που υπεγείρουν το περιτόναιο και οι επιπτώσεις τους περιορίζονται στο σημείο όπου αναπτύσσονται
  • υποβλεννογόνια, που αναπτύσσονται κάτω από το ενδομήτριο
  • ενδοσυνδεσμικά: κρύβονται στην εξωτερική επιφάνεια της μήτρας.

Δυσκολίες στην αναπαραγωγή

Ένα ινομύωμα δεν περιορίζει τις σεξουαλικές επαφές και κυρίως δεν τις καθιστά επώδυνες, αλλά μπορεί να προκαλέσει προβλήματα γονιμότητας, κυρίως όταν αναπτύσσεται στους ωαγωγούς (φαλοπιανές σάλπιγγες). Σ’ αυτή την περίπτωση, το σπερματοζωάριο δεν μπορεί να φτάσει στο ωάριο για να το γονιμοποιήσει. Κι όχι μόνο: αν το ινομύωμα έχει μεγάλο όγκο ή βρίσκεται κοντά στο ενδομήτριο, μπορεί να δυσχεράνει την εγκατάσταση του ωαρίου ή να οδηγήσει σε αποβολή.

Όποια γυναίκα αντιμετωπίζει αυτό το πρόβλημα και χρησιμοποιεί σπιράλ, ίσως θα έπρεπε να επιλέξει άλλη μέθοδο αντισύλληψης: το σπιράλ δεν μπορεί να παραμείνει σταθερό στη μήτρα λόγω του ινομυώματος, ειδικά αν αυτό βρίσκεται στο εσωτερικό της.

Τα συμπτώματα εμφανίζονται…

Όταν το ινομύωμα είναι ένα ή μικρού μεγέθους, γενικά δεν προκαλεί ενοχλήσεις. Τα μεγαλύτερα, ωστόσο, μπορεί να προκαλέσουν πόνο.

Αυτό συμβαίνει όταν το ινομύωμα:

  • πιέζει τα γύρω όργανα: μπορεί, για παράδειγμα, να πιέζει έναν ουρητήρα και να προκαλέσει κολικό του νεφρού ή να πιέζει το ορθό έντερο, προκαλώντας έντονους πόνους στην πλάτη και αίσθημα βάρους
  • εμποδίζει την κανονική ροή του αίματος (εμφανίζονται κιρσοί στις γάμπες)
  • αναπτύσσεται στο εσωτερικό της μήτρας: το όργανο αρχίζει να συσπάται στην προσπάθειά του να απελευθερωθεί από το ξένο σώμα, προκαλώντας πόνους όμοιους με εκείνους της περιόδου.

Πόνος υπάρχει και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, γιατί ο πλακούντας απορροφά περισσότερο αίμα, αφαιρώντας το από το ινομύωμα για να βοηθήσει το έμβρυο να αναπτυχθεί.

Αν το ινομύωμα είναι μεγάλο, ο γυναικολόγος συνήθως κατορθώνει να αντιληφθεί την παρουσία του, ψηλαφώντας το υπογάστριο. Χάρη στην κολπική εξέταση, στη συνέχεια, μπορεί να εξακριβώσει αν έχουν αλλοιωθεί:

  • οι διαστάσεις της μήτρας,
  • η υφή της.

Φαρμακευτική αγωγή

-Ελλείψει ενοχλήσεων, δεν είναι απαραίτητη κάποια θεραπευτική αγωγή. Αντίθετα, σε περίπτωση που η ροή του αίματος είναι πολύ μεγάλη ή παρουσιάζονται αιμορραγίες, μπορούμε να καταφύγουμε σε φαρμακευτική αγωγή. Συνήθως χορηγούνται παράγωγα προγεσταγόνων που, παρότι είναι σε θέση να περιορίσουν τα συμπτώματα, κατορθώνουν να μειώσουν τις διαστάσεις του ινομυώματος μονάχα προσωρινά.

- Απαραίτητη είναι η χειρουργική αφαίρεσή του, όταν το ινομύωμα:

  • προκαλεί πόνους ή συμπτώματα που δε μπορούν να ελεγχθούν φαρμακευτικά,
  • αυξάνεται γρήγορα σε όγκο,
  • προκαλεί προβλήματα γονιμότητας.

Εξετάσεις

Κολπικό υπερηχογράφημα:

-Με την εξέταση αυτή, που γίνεται με μία ειδική κεφαλή υπερήχων, η οποία εισάγεται στον κόλπο της γυναίκας, μπορούμε να εξακριβώσουμε τον αριθμό, τη δομή και τη θέση ενός ινομυώματος.

-Το γεγονός ότι μπορούμε να υπολογίσουμε με ακρίβεια τη διάμετρο των ινομυωμάτων μας επιτρέπει να παρατηρήσουμε τυχόν αυξομειώσεις. Η εξέταση είναι εύκολη, φτηνή, αξιόπιστη, ανώδυνη και μπορεί εύκολα να πραγματοποιηθεί και στο ιατρείο, από ειδικευμένο ιατρό.

Διαγνωστική υστεροσκόπηση:

-Επιτρέπει τη διάγνωση υποβλεννογόνιων ινομυωμάτων, καθώς και εκείνων που εντοπίζονται κοντά στους ωαγωγούς (σάλπιγγες), τα οποία μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα γονιμότητας.

-Πραγματοποιείται μέσω ενός λεπτού χειρουργικού "ενδοσκοπίου", του υστεροσκοπίου, το οποίο είναι συνδεδεμένο με κάμερα που μεταφέρει την εικόνα του εσωτερικού της μήτρας σε μια οθόνη. Η εξέταση πραγματοποιείται χωρίς αναισθησία ή με τοπική αναισθησία.

Υπερηχο-υστερογραφία:

-Κατά τη διάρκεια ενός διακολπικού υπερηχογραφήματος εγχείεται στην κοιλότητα της μήτρας φυσιολογικός ορός, ο οποίος διατείνει τα τοιχώματά της και καθιστά ευκολότερη την εξέτασή.

-Με αυτό τον τρόπο εξετάζονται τα υποβλεννογόνια ινομυώματα ή οι πολύποδες του ενδομητρίου. Η μέθοδος είναι απλή, καλά ανεκτή και μπορεί να πραγματοποιηθεί και στο ιατρείο.

Ινομύωμα και εγκυμοσύνη

Ένα ινομύωμα, ιδιαιτέρα εάν εντοπίζεται στο εσωτερικό της μήτρας, μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την εγκυμοσύνη. Η μήτρα συσπάται για να αποβάλλει το ξένο σώμα κι έτσι μπορεί να προκληθεί αποβολή ή πρόωρος τοκετός.

Αντίθετα, εάν τα ινομυώματα αναπτύσσονται εκτός της μήτρας δεν είναι τόσο επικίνδυνα. Όταν η γυναίκα επιθυμεί να τεκνοποιήσει, εφόσον το ινομύωμα δε δημιουργεί προβλήματα, μπορεί να δώσει προτεραιότητα στην κύηση και να αφήσει τη χειρουργική αφαίρεση του ινομυώματος για μετά τον τοκετό.

ΕΙΔΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗΣ

-Λαπαροτομία

Παραδοσιακή επέμβαση που πραγματοποιείται μέσω τομής στο τοίχωμα της κοιλίας και ενδείκνυται όταν το ινομύωμα έχει μεγάλες διαστάσεις. Καταλείπεται ουλή 10-12εκ. Η επέμβαση πραγματοποιείται με γενική αναισθησία και απαιτείται μετεγχειρητικά νοσηλεία περίπου 4-5 ημερών.

-Λαπαροσκόπηση

Ενδείκνυται όταν το ινομύωμα βρίσκεται στην εξωτερική επιφάνεια της μήτρας και δεν είναι μεγάλο. Γίνονται τρεις μικρές τομές στην κοιλιακή χώρα, από όπου θα εισαχθεί το λαπαροσκόπιο, που θα μεταφέρει τις εικόνες, και τα λαπαροσκοπικά εργαλεία (λαβίδες, ψαλίδια κοκ), με τα οποία θα πραγματοποιηθεί η αφαίρεση των ινομυωμάτων. Η επέμβαση, πραγματοποιείται με γενική αναισθησία, και απαιτείται νοσηλεία περίπου 2-3 ημερών. Δεν ενδείκνυται όταν η γυναίκα πάσχει από καρδιοαναπνευστική ανεπάρκεια.

-Χειρουργική υστεροσκόπηση

Ενδείκνυται όταν το ινομύωμα βρίσκεται στο εσωτερικό της μήτρας. Μέσω του κόλπου (διακολπικά), εισάγεται στη μήτρα ένα ειδικό όργανο (υστεροσκόπιο), που φέρει στο εσωτερικό του οπτικές ίνες που μας βοηθούν να εντοπίσουμε το ινομύωμα, το οποίο στη συνέχεια αφαιρείται. Η επέμβαση μπορεί να διενεργηθεί με γενική ή περιοχική ή τοπική αναισθησία, δεν καταλείπει ουλές και απαιτείται νοσηλεία μόνο 12-24 ωρών. Η επέμβαση αντενδείκνυται σε περίπτωση εγκυμοσύνης ή λοίμωξης της πυέλου (ενδοπυελική φλεγμονή).

-Υστερεκτομή

Η ολική χειρουργική αφαίρεση της μήτρας κρίνεται απαραίτητη όταν τα ινομυώματα είναι πολύ μεγάλα ή πολλαπλά. Ενδείκνυται κυρίως για γυναίκες που δε βρίσκονται πλέον σε αναπαραγωγική ηλικία. Ο γυναικολόγος θα αποφασίσει εάν η επέμβαση θα πραγματοποιηθεί διακοιλικακά (ανοικτή ή λαπαροσκοπική υστερεκτομή) ή διακολπικά (κολπική υστερεκτομή).

Ειδικό ρόφημα για την αντιμετώπιση του πόνου

Εχει περιγραφεί ένα ρόφημα, το οποίο θεωρείται ότι μπορεί να ανακουφίσει από τα συμπτώματα και να καταπολεμήσει τους σπασμούς της μήτρας:

Ανακατέψτε 10γρ. frangula, 15γρ. καλέντουλα, 15γρ. χαμομήλι, 15γρ. μελισσόχορτο και 15γρ. αχιλλεία. Ρίξτε μια κουταλιά από το μίγμα σε ένα φλιτζάνι βραστό νερό για τουλάχιστον 10 λεπτά πριν το σουρώσετε. Πίνετε έως και 3 φλιτζάνια την ημέρα. Το αζουλένιο σε αυτά τα φυτά έχει σπασμολυτικές ιδιότητες, ενώ το μελισσόχορτο ηρεμιστικές και καταπραϋντικές.

  Το περιοδικό
Η ομάδα
Editorial
Προηγούμενα Τεύχη
Επικοινωνία
 
ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2012
ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2012
ΑΝΟΙΞΗ 2012
ΑΝΟΙΞΗ 2012
 
join us at facebook